Do chính sách quản lý mà phân khúc nhà ở xã hội đang “chìm” dần trong cơn bão tăng giá tới mức chóng mặt.

1. Nhà ở xã hội là gì?

Nhà ở xã hội là nhà ở có sự hỗ trợ của Nhà nước cho các đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở theo quy định của Luật nhà ở.

Các dự án nhà ở xã hội sẽ được nhà nước hỗ trợ về kinh phí xây dựng và người mua nhà sẽ được hưởng mức giá ưu đãi hơn so với những khu nhà ở thuộc diện thương mại.


Nhà ở xã hội "chìm" trong cơn bão giá

2. Vì sao nhà ở xã hội đang ngày càng sốt giá?

Thực tế cho thấy, nguồn cung nhà ở xã hội ở các thành phố lớn đặc biệt là Hà Nội và TP HCM đang ngày càng eo hẹp dù nhu cầu rất lớn. Thậm chí, một số dự án NOXH đang tiếp nhận hồ sơ đăng ký mua thì mức giá cũng đã leo lên đến gần 20 triệu đồng/m2, tức bằng giá nhà chung cư bình dân khoảng 3-4 năm trước đây.

Do nguồn cung khan hiếm nên việc đẩy giá lên là điều không tránh khỏi. Từ đó cũng phát sinh vấn nạn muốn mua NOXH phải “đi đêm” như một số thông tin trước đó đã phản ánh. Theo đó, khi hỏi mua nhà ở xã hội thì hầu hết là không còn dù chỉ mới đang trong quá trình thi công, chưa đưa vào sử dụng. Nếu muốn sở hữu căn nhà ở này thì người dân buộc phải nộp hồ sơ từ lúc công trình đang chuẩn bị thi công hoặc bỏ ra mức chi phí lớn để mua dạng ủy quyền.

Tình trạng này đã phần nào làm mất đi ý nghĩa tốt đẹp, nhân văn của chiến lược phát triển NOXH của Đảng và Nhà nước.



Diễn đàn Doanh nghiệp đã có nhiều bài viết phản ánh người muốn mua nhà xã hội phải "đi đêm"

Bên cạnh đó các chuyên gia cũng cho rằng những vấn đề về thủ tục hành chính với các nhà đầu tư, chính sách ưu đãi kém hấp dẫn, lợi nhuận thấp khiến doanh nghiệp không mặn mà đầu tư cũng là nguyên nhân khiến cho nhà ở xã hội khan hiếm và bị đội giá lên quá mức. Thực tế tại TP.HCM và Hà Nội, mức giá bình dân của nhà ở thương mại bình dân (tức có giá bán khoảng dưới 2 tỷ đồng hoặc từ 20-25 triệu đồng/m2 -PV) trong hai năm gần đây gần như không có dự án nào mới để bán.

DO thủ tục khá rắc rối nên một số “cò” bán nhà ở xã hội cũng khuyên khách hàng chuyển sang mua nhà ở thương mại. Còn nếu khách hàng vẫn muốn mua căn nhà ở xã hội, thì bắt buộc phải thỏa mãn hai điều kiện là chuyển khẩu về Hà Nội và tham gia bảo hiểm ít nhất 6 tháng gần nhất. Mức chi phí để hỗ trợ các thủ tục chuyển hộ khẩu rơi vào khoảng 25 triệu đồng trong thời gian 1 tuần.

Thêm nữa, so với các công trình nhà ở thương mại thì chất lượng của các dự án NOXH cũng đang ngày một xuống cấp, làm nản lòng người có nhu cầu mua nhà .


Nhà ở xã hội CT1 –A1&A2 khu đô thị Tây Nam Linh Đàm dột nát, xuống cấp ngay khi mới bàn giao (năm 2018)

Theo số liệu từ Sở Xây dựng chỉ tính riêng với khu vực Tp HCM  thì trong giai đoạn từ 2016 – 2020, mới chỉ có 23 dự án hoàn thành và đưa vào sử dụng, nhưng mới đáp ứng được chưa tới 10% nhu cầu nhà ở xã hội tại khu vực này, 17.900 căn hộ (hơn 1 triệu m2 sàn nhà) được đưa vào sử dụng trong khi đó nhu cầu sử dụng giai đoạn này lên tới 80.000 căn hộ. 

Một số ý kiến đã được gửi tới gửi các cơ quan chức năng, nên ưu tiên tăng tỷ trọng đầu tư vào phân khúc nhà ở xã hội, hay chung cư thương mại có giá vừa túi tiền, giá thấp để người dân có cơ hội mua nhà và thu hút chủ đầu tư hơn.

Để đối phó tình trạng này, mới đây, Bộ Xây dựng đã tham mưu Chính phủ hỗ trợ 4.000 tỷ đồng để giúp người dân có thể giảm gánh nặng về giá, mua được nhà ở xã hội với giá ưu đãi. Bên cạnh đó, Bộ Xây dựng cũng đã chỉ đạo các địa phương đầu tư hạ tầng, bố trí quỹ đất và thực hiện một số chính sách ưu đãi riêng của địa phương để phát triển nhà ở xã hội.